+48 32 479 10 50

Inwentaryzacja

Ostatni kwartał roku dla większości przedsiębiorców wiąże się z dodatkowymi obowiązkami. Jednym z nich jest inwentaryzacja.

Warto już teraz poświęcić chwilę, by dobrze zorganizować proces związany z czynnościami inwentaryzacyjnymi. Pozwoli to na sprawne przeprowadzenie niezbędnych działań oraz uniknięcie spędzenia nad nimi sporej ilości czasu.

Kto jest zobowiązany do przeprowadzenia inwentaryzacji?

Każda jednostka prowadząca księgi rachunkowe ma obowiązek przeprowadzenia na koniec roku obrotowego inwentaryzację posiadanych aktywów i pasywów – wynika to z ustawy o rachunkowości (uor), która w art. 4 ust. 3 wskazuje, że rachunkowość jednostki obejmuje m.in. okresowe ustalanie lub sprawdzanie drogą inwentaryzacji rzeczywistego stanu aktywów i pasywów.

Co jest celem inwentaryzacji?

Celem procesu inwentaryzacyjnego jest ustalanie rzeczywistego stanu majątku, kapitałów własnych i zobowiązań oraz porównanie tego stanu z zapisami wynikającymi z ewidencji księgowej. Takie działanie warunkuje prawidłowość sprawozdania finansowego jednostki.

Jak przebiega proces inwentaryzacji?

Każda jednostka stosuje indywidualne zasady inwentury, dopasowane do jej specyfiki. Proces inwentaryzacji będzie zależał m.in., od posiadanych przez jednostkę zasobów majątkowych, jej rozmiaru, profilu działalności.

Do podstawowych elementów procesu inwentaryzacji możemy zaliczyć takie czynności jak:

  1. wydanie zarządzenia przez kierownika jednostki w sprawie przeprowadzenia inwentaryzacji,
  2. powołanie przez kierownika jednostki komisji inwentaryzacyjnej oraz zespołów spisowych przeprowadzających inwentaryzację,
  3. określenie zakresu obowiązków oraz praw osób powołanych do przeprowadzenia spisu z natury,
  4. przygotowanie dokumentacji związanej z przygotowaniem inwentaryzacji takich jak: arkusze spisowe, harmonogram/plan inwentaryzacji, instrukcja inwentaryzacyjnej,
  5. przeprowadzenie instruktażu osób przeprowadzających inwentaryzację.

Jakie są dostępne metody inwentaryzacji?

W zależności od przedmiotu inwentaryzacji, aktywa i pasywa inwentaryzujemy:

1. W drodze spisu z natury, polegającej na zliczeniu bądź pomiarze składników aktywów. Metodą tą objęte są takie składniki jak:

  • rzeczowe składniki aktywów obrotowych,
  • środki trwałe oraz nieruchomości zaliczone do inwestycji,
  • maszyny i urządzenia wchodzące w skład środków trwałych w budowie,
  • aktywa pieniężne – z wyjątkiem zgromadzonych na rachunkach bankowych,
  • papiery wartościowe w postaci materialnej.

2. W drodze potwierdzenia sald, polegającej na potwierdzeniu prawidłowości wykazanego w księgach rachunkowych jednostki stanu składników majątku. Metodą tą objęte są takie składniki jak:

  • należności z tytułu dostaw i usług oraz innych należności,
    (z wyłączeniem należności spornych i wątpliwych, należności wobec osób nieprowadzących ksiąg rachunkowych, należności z tytułów publicznoprawnych, które są inwentaryzowane w drodze weryfikacji),
  • własnych składników aktywów powierzonych kontrahentom,
  • aktywów finansowych zgromadzonych na rachunkach bankowych lub przechowywanych przez inne jednostki (w tym papierów wartościowych w formie zdematerializowanej),
  •  udzielonych pożyczek.

3. W drodze weryfikacji sald, poprzez porównanie danych z ewidencji księgowej z odpowiednimi dokumentami. Metodą tą objęte są takie składniki jak:

  • grunty, prawa wieczystego użytkowania gruntów, spółdzielcze prawa do lokali mieszkaniowych i użytkowych,
  • należności sporne i wątpliwe, należności wobec osób nieprowadzących ksiąg rachunkowych, należności z tytułów publicznoprawnych,
  • środki trwałe w budowie, środki trwałe znajdujące się poza jednostką,
  • inne składniki aktywów i pasywów niewymienione wyżej, jeżeli przeprowadzenie ich spisu z natury lub uzgodnienie z przyczyn uzasadnionych nie było możliwe.
  • Jakie są terminy inwentaryzacji?

autor: Katarzyna Plucik
manager działu księgowości

Nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego

Dnia 7 listopada 2019 roku weszły w życie przepisy Ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, które w gruntowny sposób znowelizowały doręczenia w kilku obszarach, które zostaną pokrótce scharakteryzowane w niniejszym artykule.

Profesjonalni pełnomocnicy mogli do tej pory doręczać pisma procesowe bez pośrednictwa sądu, w związku z tym pojawiła się koncepcja, aby rozszerzyć tą sposobność na doręczanie w formie elektronicznej. W związku z rozwojem technologii nie ma konieczności, żeby pisma pomiędzy pełnomocnikami w toku postępowania były doręczane tylko i wyłącznie w formie papierowej. W związku z wprowadzoną nowelizacją, doręczenia wyłącznie w formie elektronicznej są dopuszczalne, jeśli adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej złożą sądowi oświadczenia o odpowiedniej treści. Ponadto profesjonalni pełnomocnicy są obowiązani podać dane kontaktowe (adres poczty elektronicznej lub numer faksu) do wiadomości sądu. Oświadczenia nie podlegają odwołaniu oraz nie można zastrzec warunku ani terminu. Jednakże w uzasadnionych przypadkach lub na zgodny wniosek stron, sąd zarządza odstąpienie od takiego sposobu doręczania zgodnie z literalnym brzmieniem art. 132 § 13Kodeksu postępowania cywilnego1(tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 1460 ze zm.).

Zmianie uległ art. 133 § 3 KPC, aby nie było jakichkolwiek wątpliwości przy doręczaniu pism sądowych bezpośrednio stronom. W związku z wprowadzoną zmianą, pisma, które wzywają stronę do osobistego stawiennictwa doręcza się tylko bezpośrednio tej stronie. Wyjątek od tej zasady stanowi jedynie art. 11355 KPC, w którym uregulowana jest  sytuacja strony nie mającej miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu albo siedziby w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej.

Znaczącą trudność w funkcjonowaniu sądownictwa stanowiło do tej pory doręczenie pierwszego pisma w sprawie, co z kolei miało zasadniczy wpływ na dalszy bieg postępowania. Wiele osób przebywa poza granicami Polski bez uprzedniego zgłoszenia organom ewidencji ludności, albo też uchyla się od udziału w sprawie, w związku z czym nierzadko zdarzają się sytuacje, że pierwsze pismo jest zwracane bez doręczenia. Sądy prowadzą nieraz procesy, zakładając, że pisma zostały doręczone, jednakże w rzeczywistości nigdy one nie dotarły do pozwanych. Z tej przyczyny dodano do KPC art. 1391z którego wynika, że jeśli pozwany, mimo powtórzenia zawiadomienia, nie odebrał pozwu lub innego pisma procesowego to wtedy przewodniczący zawiadamia o tym powoda, przesyła mu odpis pisma dla pozwanego i zobowiązuje do doręczenia pozwanemu tego pisma za pośrednictwem komornika. Doręczenie pisma przez komornika będzie wiązało się z dodatkowymi kosztami dla powoda.

Zgodnie z brzmieniem art. 41 ust. 1 Ustawy o kosztach komorniczych z dnia 28 lutego 2018 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 770 ze zm.), opłata za doręczenie na jeden adres oznaczonego pisma w sprawie, niezależnie od liczby adresatów tego pisma tam zamieszkałych i liczby podjętych prób doręczenia wynosi 60 zł. Dodatkowo komornik jeśli nie zastanie pozwanego pod wskazanym adresem może podjąć czynności, które będą zmierzały do ustalenia aktualnego adresu zamieszkania adresata, co wiąże się z kolejnymi kosztami obciążającymi powoda opiewającymi na kwotę 40 zł. Warto nadmienić, że komornikowi przysługuje zwrot zryczałtowanych kosztów dojazdu w granicach miejscowości będącej siedzibą kancelarii komornika w wysokości 20 złotych, jeżeli odległość między siedzibą kancelarii a miejscem czynności przekracza 10 km. Przy ustalaniu odległości bierze się pod uwagę najkrótszą drogę dojazdu samochodem [art. 15 ust.2a Ustawy o kosztach komorniczych]. Powód ma dwa miesiące (licząc od dnia doręczenia mu zobowiązania przez przewodniczącego), aby złożyć do akt potwierdzenie doręczenia pisma pozwanemu za pośrednictwem komornika. Drugą opcją jest zwrócenie pisma i wskazanie aktualnego adresu pozwanego lub dowodu, że pozwany przebywa pod adresem wskazanym w pozwie [art. 1391§ 2 KPC]. Po bezskutecznym upływie terminu dwumiesięcznego sąd zawiesi z urzędu postępowanie.

Podsumowując, zmiany przepisów stwarzają między innymi możliwość doręczania pism w formie elektronicznej pomiędzy profesjonalnymi pełnomocnikami w toku postępowania, jeśli zostaną spełnione ustawowe przesłanki. Nowelizacją został także dodany art. 1391wprowadzający doręczanie pism za pośrednictwem komornika w sytuacji, gdy pozwany, mimo powtórzenia zawiadomienia, nie odebrał pozwu lub innego pisma procesowego. Będzie się to wiązało z dodatkowymi kosztami dla strony powodowej, co zostało opisane w niniejszym artykule.

1Zwany dalej: KPC

autor: Aleksandra Nowak
prawnik

 

Copyright GLC

Strategia, realizacja, wsparcie Tomczak | Stanisławski