+48 32 479 10 50

17 stycznia 2022

Jakie zmiany w PIT w 2022 roku? Sprawdź co zmienił Polski Ład

Autor

Bartosz Kubista

Head of Tax , partner zarządzający, adwokat, doradca podatkowy

Zmiany w PIT i ryczałtach w 2022 roku to wiele znaków zapytania dla podatników. Ile wynosi kwota wolna? Do jakiej kwoty podwyższono próg podatkowy? Jak obliczyć ulgę dla klasy średniej? Jakie zmiany w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych wprowadza Polski Ład?

Uczymy Polskiego Ładu – pomagamy podatnikom odnaleźć się w gąszczu zmian. W tym wpisie przygotowaliśmy zbiór najważniejszych zapisów dotyczących podatku od osób fizycznych.

Zobacz wideo

KWOTA WOLNA I PODWYŻSZENIE PROGU PODATKOWEGO

Ile wynosi kwota wolna?

  • Od 1 stycznia 2022 r. podwyższeniu do 30 000 zł ulegnie kwota wolna od podatku. Kwota wolna od podatku nie będzie jednak dotyczyła przedsiębiorców opodatkowanych stawką liniową.
  • Zmianie ulegnie również wysokość pierwszego progu podatkowego, który zostanie podwyższony do 120 000 zł dochodu.

ZMIANY W OPODATKOWANIU MAŁŻONKÓW I RODZICÓW SAMOTNIE WYCHOWUJĄCYCH DZIECI

Jakie zmiany w opodatkowaniu małżonków i rodziców samotnie wychowujących dzieci wprowadza Polski Ład?

  • Polski Ład umożliwi wspólne rozliczenie małżonków również za pierwszy rok trwania małżeństwa. Dotychczas wspólne rozliczenie było uzależnione od pozostawania w związku małżeńskim i wspólności majątkowej przez cały rok podatkowy.
  • Konsekwencją zmiany zasad opodatkowania dochodów najmu i dzierżawy, uchylone zostaną przepisy dotyczące zasad określania przychodów małżonków z tego tytułu. Dotychczas przepisy nakazywały przypisywać im te przychody proporcjonalnie, chyba że na ich wniosek dochód był opodatkowywany w całości przez jednego z małżonków
  • Uchylone zostaną przepisy umożliwiające wspólne rozliczenie rodzica samotnie wychowującego dziecko i dziecka. W to miejsce wprowadzona zostanie tzw. ulga dla samotnego rodzica, która pozwoli osobom samotnie wychowującym dzieci na odliczenie od podatku kwoty 1 500 zł.

ZBYWANIE SKŁADNIKÓW MAJĄTKOWYCH WYCOFANYCH Z PRZEDSIĘBIORSTWA

  • Przychody z odpłatnego zbycia składników będących rzeczami ruchomymi, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą na podstawie umowy leasingu zostaną zaliczone do przychodów z działalności gospodarczej, nawet, jeżeli zostaną wcześniej wycofane z działalności gospodarczej. Ich nieopodatkowana sprzedaż będzie możliwa dopiero po sześciu latach po ich wycofaniu z działalności gospodarczej.
  • Nowe zasady znajdą zastosowanie do składników ruchomych nabytych po dniu 31 grudnia 2021 r.

PRZYCHÓD PRACOWNIKA Z TYTUŁU KORZYSTANIA Z SAMOCHODU SŁUŻBOWEGO DO CELÓW PRYWATNYCH

  • Zmianie ulegną zasady ustalania wysokości zryczałtowanego przychodu pracowników korzystających z samochodów służbowych do celów prywatnych. Przychód w niższej kwocie, wynoszący 250 zł przypisywany będzie pracowników korzystającym z samochodów:
  1. a) o mocy silnika do 60 kW,
  2. b) stanowiących pojazd elektryczny w rozumieniu art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 110 i 1093) lub pojazd napędzany wodorem w rozumieniu art. 2 pkt 15 tej ustawy;

PRZYCHODY Z TYTUŁU NIELEGALNEGO ZATRUDNIENIA

Jak zmieni się opodatkowanie przychodu z tytułu nielegalnego zatrudnienia?

  • Polski Ład wprowadza rozwiązania dotyczące nielegalnego zatrudniania pracowników, tj. zatrudniania „na czarno” oraz nieujawniania części wynagrodzenia. Po wejściu w życie zmian, przychodem pracodawcy z działalności gospodarczej będą również przychody z tytułu nielegalnego zatrudnienia oraz przychody ze stosunku pracy w części, w jakiej pracodawca nie ujawnił ich właściwym organom państwowym.
  • Przychodem pracodawcy będzie „wartość pracy” nielegalnie zatrudnionego, ustalana w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę za każdy miesiąc, w którym stwierdzi się nielegalne zatrudnienie. Przychód ten zostanie przypisany pracodawcy niezależnie od przychodu z tytułu wynagrodzenia pracownika zatrudnionego nielegalnie.
  • Wynagrodzenie otrzymane przez pracownika „na czarno” będzie dla niego zwolnione z podatku dochodowego. W efekcie, pracownik nielegalnie zatrudniony oraz pracownik, który otrzymuje część wynagrodzenia „pod stołem” w przypadku ustalenia takich okoliczności nie będzie ponosił obciążeń podatkowych wynikających z tych okoliczności. Konsekwencje w zakresie podatku dochodowego będą obciążały pracodawcę.
  • Wydatki na wynagrodzenie pracownika zatrudnionego nielegalnie oraz należne składki na ubezpieczenie społeczne nie będą dla pracodawcy stanowiły kosztów uzyskania przychodó

PRZYCHODY Z NAJMU PRYWATNEGO

Co Polski Ład zmienia w kwestiach przychodu z najmu prywatnego?

  • Polski Ład uniemożliwi rozliczanie na zasadach ogólnych przychodów z tzw. najmu prywatnego. Jedyną dopuszczalną formą ich opodatkowania będzie ryczałt ewidencjonowany.
  • Choć zmiany wejdą w życie od 1 stycznia 2022 r., to podatnicy będą mogli stosować dotychczasowe zasady opodatkowania do końca 2022 r.

ZMIANY W OPODATKOWANIU APORTU W POSTACI PRZEDSIĘBIORSTWA LUB ZCP

  • Zwolnienie z podatku dochodowego aportu przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części zostanie uzależnione od tego, czy spółka lub spółdzielnia otrzymująca wkład przyjęła dla celów podatkowych składniki majątku wchodzące w skład tego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu wnoszącego ten wkład.
  • W przypadku wnoszenia aportem składników majątku przypisanych do działalności prowadzonej poza terytorium Polski, Ciężar tej udowodnienia tej okoliczności będzie spoczywał na podatniku.
  • Jeżeli wniesienie przedsiębiorstwa lub ZCP nie będzie korzystało ze zwolnienia, kosztem uzyskania przychodu z tego tytułu będzie wartości składników przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części wynikającej z ksiąg podatkowych nie wyższa jednak niż wartość ustalonego stąd przychodu.

AMORTYZACJA LOKALI MIESZKALNYCH

  • Polski Ład uniemożliwi zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od lokali mieszkalnych wykorzystywanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą albo na wynajem.
  • Nieruchomości mieszkalne nie będą objęte obowiązkiem wprowadzania ich do ewidencji środków trwałych.
  • W stosunku do nieruchomości mieszkalnych nabytych przed 1 stycznia 2022 r., podatnicy będą mogli kontynuować ich amortyzację do końca 2022 r.

ZMIANY W USTALANIU WARTOŚCI POCZĄTKOWEJ

Od 1 stycznia 2022 r. wartość początkowa środków trwałych nabytych przez podatnika, której jednak były używane przez podatnika przed wprowadzeniem ich do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych i nie były wcześniej amortyzowane będzie ustana w oparciu o cenę ich nabycia, nie wyższą jednak od ich wartości rynkowej.

ROZSZERZENIE ULGI NA WŁASNE CELE MIESZKANIOWE

  • Polski Ład przewiduje, że wydatkami na własne cele mieszkaniowe, pozwalającymi na skorzystanie z ulgi o tej samej nazwie będą również wydatki na spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki), zaciągniętego w związku ze zbywaną nieruchomością lub prawem majątkowym.
  • Dotychczas orzecznictwo sądów administracyjnych wskazywało, że ulga przysługuje wyłącznie wówczas, gdy podatnik spłaci kredyt (pożyczkę) zaciągniętą na nieruchomość inną niż zbywana.

PRZYCHODY Z TYTUŁU ZMNIEJSZENIA UDZIAŁU KAPITAŁOWEGO

  • Za przychód z działalności gospodarczej uznane zostaną środki pieniężne otrzymane przez wspólnika spółek osobowych w związku ze zmniejszeniem jego udziału kapitałowego oraz przychody z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanego z tego tytułu.
  • Nie będzie to jednak dotyczyło sprzedawanych udziałów (akcji), papierów wartościowych, tytułów uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych, pochodnych instrumentów finansowych oraz składników majątku, w wyniku otrzymania których Rzeczpospolita Polska traci prawo do opodatkowania dochodów z ich odpłatnego zbycia. Te opodatkowane będą na zasadach właściwych dla opodatkowania kapitałów pieniężnych.

ULGA NA POWRÓT

  • Polski Ład wprowadza zwolnienie od podatku dochodowego przychód podatnika, który przeniesie miejsce zamieszkania na terytorium Polski. Zwolnienie będzie przysługiwało do kwoty 85 528 zł i będzie dotyczyło przychodów ze stosunku pracy, umów zlecenia oraz z pozarolniczej działalności gospodarczej.
  • Zwolnienie będzie przysługiwało przed cztery kolejne lata podatkowe po zmianie rezydencji. Z ulgi będzie można skorzystać tylko raz.
  • Pomimo potocznej nazwy ulga na powrót nie jest uzależniona od tego, czy dana osoba mieszkała wcześniej w Polsce i będzie przysługiwała również rezydentom z niektórych innych krajów (w tym państw członkowskich UE i EOG oraz Wielkiej Brytanii, Stanów Zjednoczonych czy Szwajcarii), którzy do Polski przyjadą po raz pierwszy.

ZWOLNIENIE RODZICÓW WIELODZIETNYCH ORAZ UPRAWNIONYCH DO EMERYTURY

  • Zwolnione od podatku dochodowego zostaną również przychody podatników wykonujących władzę rodzicielską lub pełniących funkcję opiekuna prawnego co najmniej czworga dzieci. Zwolnienie będzie przysługiwało do kwoty 85 528 zł i będzie dotyczyło przychodów ze stosunku pracy, umów zlecenia oraz z pozarolniczej działalności gospodarczej.
  • Nowe regulacje przewidują również zwolnienie z podatku dochodowego przychodów osób, które osiągnęły wiek emerytalny, jednak pomimo nabycia uprawnienia nie otrzymują emerytury ani renty rodzinnej. I w tym przypadku zwolnienie będzie przysługiwało do kwoty 85 528 zł i będzie dotyczyło przychodów ze stosunku pracy, umów zlecenia oraz z pozarolniczej działalności gospodarczej.

KUMULACJA ZWOLNIEŃ

  • Polski Ład stanowi, że suma przychodów zwolnionych od podatku na podstawie:

ulgi dla młodych, dotyczącej osób, które nie ukończyły 26. roku życia
ulgi na powrót;
zwolnienia dla rodziców wielodzietnych
zwolnienia dla uprawnionych do emerytury
nie będzie mogła w roku podatkowym przekroczyć kwoty 85 528 zł.

  • Z wprowadzeniem wskazanych ulg będzie wiązało się również ograniczenie możliwości rozpoznawania podwyższonych, 50% kosztów uzyskania przychodów z tytułu przenoszenia praw własności przemysłowej i praw autorskich na pracodawcę. Łączna kwota tych przychodów oraz wskazanych wyżej przychodów zwolnionych nie będzie mogła przekroczyć kwoty 120 000 zł.

ZMIANY W ZAKRESIE CEN TRANSFEROWYCH

Jakie zmiany w zakresie cen transferowych wprowadza Polski Ład?

  • Nowelizacja doprecyzowuję definicję podmiotów powiązanych w stosunku do spółek osobowych będących podatnikami CIT. W stosunku do spółek komandytowych i spółek komandytowo-akcyjnych komplementariusz będzie podmiotem powiązanym niezależnie od ilości posiadanych udziałów w zysku.
  • Zmienią się zasady sporządzania lokalnej dokumentacji cen transferowych. Ta będzie mogła być sporządzana wyłącznie elektronicznie i w terminie do końca dziesiątego miesiąca następnego roku podatkowego.
  • Wartość transakcji kontrolowanych przyjmowana dla sprawdzenia przekroczenia progów dokumentacyjnych będzie obejmowała oprócz wartości netto również kwotę podatku od towarów i usług niepodlegającego odliczeniu. Dla ustalenia wartości transakcji kontrolowanej przy tworzeniu spółki osobowej weryfikacji podlegała będzie łączna wartość wniesionych do tej spółki wkładów

 

  • Zwolnienie z obowiązku sporządzania dokumentacji cen transferowych będzie obejmowało również transakcje pomiędzy polskimi zakładami zagranicznych przedsiębiorców z UE lub EOG oraz transakcje takiego zakładu z polskimi podmiotami powiązanymi.
  • Obowiązek dokumentacyjny nie będzie również dotyczył transakcji polegających wyłącznie na dokonaniu rozliczenia pomiędzy podmiotami powiązanymi wydatków poniesionych na rzecz podmiotu niepowiązanego, o ile takie rozliczenie będzie następować bez marży lub narzutu zysku. Sporządzać dokumentacji cen transferowych nie będą musieli również podatnicy korzystający z tzw. safe harbours.
  • Z obowiązku sporządzania analizy porównawczej zwolnione zostaną podmioty będące mikroprzedsiębiorcą lub małym przedsiębiorcą oraz podatnicy dokonujący transakcji innych niż kontrolowane (czyli transakcji z kontrahentami z rajów podatkowych).

 

  • Zlikwidowany zostanie obowiązek składania odrębnych oświadczeń o cenach transferowych. Po wejściu w życie zmian informacja ta zostanie przeniesiona do informacji o cenach transferowych. W formularzach TPR-P i TPR-C składane będzie również oświadczenie o rynkowości transakcji.
  • Sprecyzowane zostanie również, że w przypadku spółek osobowych informacja o cenach transferowych składana będzie co do zasady naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu wedle miejsca prowadzenia działalności.
  • Z 7 do 14 dni wydłużony zostanie termin na przedłożenie organowi podatkowemu dokumentacji cen transferowych na jego żądanie.

OBOWIĄZKI PRZEKSZTAŁCANYCH SPÓŁEK OSOBOWYCH

  • Od 1 stycznia 2022 r. spółki osobowe przekształcane w spółkę mającą osobowość prawną albo przejmowane przez taką spółkę będą zobowiązane do sporządzenia wykazu składników majątku jej przedsiębiorstwa oraz zamknięcia ksiąg. Wykaz będzie zawierał między innymi informacje o kwocie wydatków poniesionych na nabycie składników majątku, ich wartość początkową i stosowaną do nich metodę amortyzacji.
  • Wykaz sporządzany będzie na dzień poprzedzający dzień przekształcenia lub wpisu połączenia do rejestru.

OGRANICZENIE ODROCZENIA OPODATKOWANIA DOCHODU Z PODZIAŁU LUB ŁĄCZENIA SPÓŁEK

  • W zakresie regulacji dotyczących osób fizycznych obecnie w przypadku połączenia lub podziału spółek, z wyjątkiem, gdy w wyniku podziału majątek przejmowany na skutek podziału nie stanowi przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, dochód (przychód) wspólnika spółki przejmowanej lub dzielonej, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w momencie połączenia lub podziału spół Dochód taki powstaje dopiero w momencie odpłatnego zbycia takich udziałów (akcji).
  • Sytuacja ta ulegnie zmianie po wejściu w życie Polskiego Ładu, odroczenie opodatkowania będzie dotyczyło wyłącznie spółek z UE i EOG i będzie wyłączone w sytuacji wymiany udziałów lub przydzielenia ich podatnikowi w wyniku innego łączenia lub podziału. Dodatkowo odroczenie nie będzie miało zastosowania, jeżeli przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych wartość udziałów (akcji) przydzielonych przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną jest wyższa niż wartość udziałów (akcji) w spółce przejmowanej lub dzielonej, jaka byłaby przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do łączenia lub podziału.

ULGA DLA KLASY ŚREDNIEJ

Jak policzyć ulgę dla klasy średniej?

  • Polski Ład pozwoli na odliczenie od dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania kwoty tzw. „ulgi dla klasy średniej”, czyli ulgi dla pracowników lub podatników osiągających przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej. Kwotę ulgi oblicza się według wzoru:
  • 1) (A × 6,68% – 4566 zł) ÷ 0,17, dla A wynoszącego co najmniej 68 412 zł i nieprzekraczającego kwoty 102 588 zł,
  • 2) (A × (-7,35%) + 9829 zł) ÷ 0,17, dla A wyższego od 102 588 zł i nieprzekraczającego kwoty 133 692 zł
  • – w którym A oznacza sumę uzyskanych przez podatnika w roku podatkowym i podlegających opodatkowaniu wedle skali podatkowej przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy oraz uzyskanych w ciągu roku przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej pomniejszonych o koszty prowadzenia tej działalności z wyłączeniem z tych kosztów składek na ubezpieczenia społeczne.

 

  • Ulga dla klasy średniej będzie stosowana, jeżeli suma uzyskanych w roku podatkowym przychodów ze stosunku pracy i dochodów z działalności gospodarczej (opodatkowanej wedle skali podatkowej) co najmniej 68 412 zł i nie przekracza kwoty 133 692 zł.
  • Pracodawcy jako płatnicy będą zobowiązani do uwzględniania kwoty ulgi przy obliczaniu wysokości zaliczek na podatek dochodowy za miesiące, w których podatnik uzyskał w zakładzie pracy przychody w kwocie od 5 701 zł do 11 141 zł, chyba że pracownik złoży pracodawcy pisemny wniosek o niepomniejszanie dochodu o kwotę ulgi.

ZMIANY W ZAKRESIE INNYCH ODLICZEŃ

  • Po wejściu w życie Polskiego Ładu odliczeniu od dochodu będą również składki członkowskie zapłacone na rzecz związków zawodowych, w wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 300 zł.
  • Rozszerzona zostanie możliwość skorzystania z odliczenia od dochodów wydatków rehabilitacyjnych.

RYCZAŁT OD PRZYCHODÓW NIEREZYDENTÓW PRZENOSZĄCYCH MIEJSCE ZAMIESZKANIA NA TERYTORIUM POLSKI

  • Nowe regulacje wprowadzają szczególne zasady opodatkowania dla osób, które w ciągu ostatnich pięciu lat były nierezydentami i postanowiły przenieść swoje miejsce zamieszkania do Polski. Rozwiązanie adresowane jest do osób bardzo zamożnych.
  • Podatnicy Ci będą opłacali zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów zagranicznych, wynoszący 200 000 zł niezależnie od wysokości uzyskanych przychodów zagranicznych.
  • Aby móc skorzystać z ryczałtu podatnik jest zobowiązany ponosić wydatki na wzrost gospodarczy, rozwój nauki i szkolnictwa, ochronę dziedzictwa kulturowego lub krzewienie kultury fizycznej w wysokości co najmniej 100 000 zł w roku podatkowym.
  • Opodatkowanie ryczałtem stosuje się przez 10 kolejnych lat podatkowych. Ryczałt będzie mógł znaleźć również zastosowanie do członków rodziny podatników opłacających ryczałt.

POBÓR ZALICZEK

  • Ze względu na zmianę uregulowań w zakresie kwoty wolnej, podatnicy nie będą już mogli złożyć podatnikowi oświadczenia umożliwiającego pobór zaliczki bez pomniejszania zaliczki o 1/12 kwoty wolnej.
  • Płatnicy będą zobowiązani do uwzględniania przy obliczaniu zaliczek na podatek dochodowy ulgi na powrót, ulgi dla rodziców wielodzietnych oraz ulgi dla uprawnionych do emerytury wyłącznie, gdy podatnik złoży im pisemne oświadczenie o prawo do stosowania tych zwolnień.
  • Osoby osiągające przychody z działalności wykonywanej osobiście (np. członkowie zarządów i rad nadzorczych, osoby zatrudnione na podstawie umów cywilnoprawnych) będą mogły złożyć płatnikowi wniosek o niepobieranie zaliczek na podatek dochodowy, jeżeli ich roczne dochody nie przekroczą ilorazu kwoty zmniejszającej podatek i najniższej stawki podatku.

PODATEK U ŹRÓDŁA

Zmiany uprawnią podatników do posługiwania się kopią certyfikatu rezydencji, jeżeli informacje wynikające z przedłożonej kopii certyfikatu rezydencji nie będą budziły uzasadnionych wątpliwości co do zgodności ze stanem faktycznym.

  • Zmodyfikowany zostanie system tzw. WHT refund, obligującego do poboru podatku u źródła bez uwzględniania krajowych zwolnień lub umów o unikaniu podwójnego opodatkowania – z prawem do późniejszego wystąpienia o zwrot tej kwoty. Nowelizacja przewiduje, że znajdzie on zastosowanie wyłącznie do wypłat na rzecz podmiotów powiązanych, które przekroczą 2 000 000 zł w roku podatkowym. System będzie też mógł być zastosowany, gdy do wypłat dojdzie bez uzasadnionych przyczyn ekonomicznych.
  • Przed koniecznością poboru podatku u źródła będzie chronić opinia o stosowaniu preferencji, która zastąpi dotychczasową opinię o prawie do zastosowania zwolnienia. WHT refund nie znajdzie również zastosowania, gdy podatnik złoży szczególne oświadczenie, składane. najpóźniej w terminie wpłaty podatku za miesiąc, w którym doszło do przekroczenia wskazanego progu

17 stycznia 2022 : Bartosz Kubista

Zobacz więcej
Wróć do bloga